Meta Platforms vừa trải qua một trong những phiên giao dịch tồi tệ nhất trong hơn hai năm khi mất khoảng 130 tỷ USD vốn hóa thị trường chỉ trong một ngày. Nguyên nhân đến từ hai phán quyết liên tiếp của tòa án Mỹ liên quan đến vấn đề an toàn người dùng trẻ tuổi, làm dấy lên lo ngại về rủi ro pháp lý ngày càng gia tăng đối với các “ông lớn” công nghệ.

Cổ phiếu lao dốc sau hai phán quyết liên tiếp

Trong phiên giao dịch ngày thứ Năm, cổ phiếu Meta giảm gần 8% sau khi hai bồi thẩm đoàn tại Mỹ đưa ra các kết luận bất lợi trong hai vụ kiện riêng biệt. Dù số tiền bồi thường không quá lớn so với quy mô tài chính của công ty, thị trường lại phản ứng mạnh trước tiền lệ pháp lý mà các phán quyết này tạo ra.

Bị cáo buộc thiếu minh bạch và gây hại cho người dùng trẻ

Vụ việc đầu tiên diễn ra tại New Mexico, nơi Meta bị kết luận không minh bạch về mức độ tồn tại của nội dung khai thác trẻ em trên các nền tảng như Facebook, Instagram và WhatsApp. Công ty bị yêu cầu bồi thường 375 triệu USD – thấp hơn mức đề xuất 2 tỷ USD nhưng vẫn thuộc nhóm án phạt lớn trong lĩnh vực an toàn trẻ em.

Ngay sau đó, tại California, một bồi thẩm đoàn khác tiếp tục đưa ra phán quyết rằng Meta cùng YouTube (thuộc Alphabet) có trách nhiệm trong việc thiết kế nền tảng gây nghiện, ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tâm thần người dùng. Trong vụ này, Meta bị xác định chịu khoảng 70% trách nhiệm trong tổng số 3 triệu USD bồi thường.

Trọng tâm pháp lý chuyển sang thiết kế nền tảng

Điểm đáng chú ý trong cả hai vụ kiện là cách lập luận của phía nguyên đơn và bồi thẩm đoàn. Thay vì tập trung vào nội dung do người dùng đăng tải – vốn thường được bảo vệ bởi Điều 230 của luật Mỹ – các phán quyết lại nhắm trực tiếp vào thiết kế sản phẩm.

Những tính năng như “cuộn vô tận” (infinite scroll) hay thuật toán gợi ý nội dung bị cho là được xây dựng nhằm kéo dài thời gian sử dụng, từ đó gây ảnh hưởng tiêu cực đến người dùng, đặc biệt là giới trẻ.

Lo ngại làn sóng kiện tụng mới trong ngành công nghệ

Cách tiếp cận pháp lý này khiến giới đầu tư đặc biệt lo ngại. Nếu các tòa án tiếp tục công nhận lập luận rằng thiết kế nền tảng có thể gây hại và phải chịu trách nhiệm pháp lý, hàng loạt vụ kiện tương tự có thể dẫn đến nghĩa vụ bồi thường lên tới hàng trăm tỷ USD đối với toàn ngành công nghệ.

Các tổ chức tài chính lớn như JPMorgan và Goldman Sachs đã bắt đầu điều chỉnh dự báo, nhấn mạnh rủi ro pháp lý “khó định lượng” từ các vụ kiện đang diễn ra.

Áp lực chồng chất với chiến lược đầu tư AI

Diễn biến này xảy ra trong bối cảnh Meta đang lên kế hoạch chi tiêu hàng trăm tỷ USD cho hạ tầng AI trong những năm tới. Đồng thời, bộ phận Reality Labs – phụ trách mảng thực tế ảo và tăng cường – vẫn đang ghi nhận khoản lỗ lớn kéo dài từ năm 2021. Sự kết hợp giữa áp lực đầu tư và rủi ro pháp lý khiến triển vọng tài chính của công ty trở nên nhạy cảm hơn trong mắt nhà đầu tư.

Meta sẽ kháng cáo

Về phía công ty, CEO Mark Zuckerberg đã trực tiếp ra làm chứng tại một trong các phiên tòa, nhấn mạnh rằng các vấn đề sức khỏe tâm thần là phức tạp và không thể quy trách nhiệm cho một nền tảng duy nhất. Meta cũng xác nhận sẽ tiến hành kháng cáo các phán quyết này.

Bước ngoặt cho toàn ngành công nghệ

Những diễn biến mới cho thấy một thay đổi quan trọng trong cách hệ thống tư pháp Mỹ đánh giá trách nhiệm của các công ty công nghệ. Các tính năng từng được xem là động lực tăng trưởng như thuật toán đề xuất hay cuộn vô tận giờ đây có thể trở thành điểm yếu pháp lý.

Nếu xu hướng này tiếp tục, không chỉ Meta mà toàn bộ ngành công nghệ có thể buộc phải điều chỉnh cách thiết kế sản phẩm trong tương lai để giảm thiểu rủi ro pháp lý.

 - Trích nguồn: GenK