OpenAI đã giới thiệu GPT-6 Astra, mô hình AI mới có khả năng tự sử dụng máy tính để thực hiện nhiều công việc thay con người. Một lãnh đạo cấp cao của OpenAI cho rằng sự xuất hiện của Astra có thể đánh dấu thời điểm thế giới bước vào “kỷ nguyên AGI”. Tại sự kiện công bố GPT-6 Astra, Chủ tịch OpenAI Greg Brockman nhận định việc xem thời điểm hiện tại là giai đoạn bắt đầu của AGI không phải là điều vô lý.

Tuyên bố này lập tức thu hút sự chú ý bởi AGI (trí tuệ nhân tạo tổng quát) từ lâu vẫn là một trong những mục tiêu lớn nhất của ngành AI. Khác với các hệ thống AI chuyên biệt, AGI thường được dùng để chỉ những hệ thống có khả năng thực hiện nhiều loại nhiệm vụ trí tuệ ở mức tương đương hoặc vượt con người. Tuy nhiên, nhận định của Brockman không đồng nghĩa cộng đồng khoa học đã thống nhất rằng AGI chính thức xuất hiện. Tiêu chí để xác định một hệ thống đã đạt AGI hiện vẫn còn nhiều tranh luận.

GPT-6 Astra có thể tự vận hành máy tính

Điểm đáng chú ý nhất của GPT-6 Astra là khả năng tương tác trực tiếp với máy tính để hoàn thành các nhiệm vụ gồm nhiều bước. Theo OpenAI, Astra có thể tự điền biểu mẫu trực tuyến, cập nhật thông tin trên hệ thống quản lý khách hàng (CRM), sắp xếp lịch, tìm kiếm và tổng hợp thông tin trên Internet, soạn thảo email hoặc tài liệu. Mô hình cũng có thể xử lý dữ liệu khoa học, tạo biểu đồ, xây dựng website và kiểm tra các tính năng trên website có hoạt động đúng hay không.

Trong lĩnh vực lập trình, Astra có khả năng cài đặt, kiểm thử phần mềm, xử lý các vấn đề xuất hiện trên màn hình và thực hiện những chuỗi tác vụ phức tạp trong một dự án. Điều này tạo ra khác biệt đáng kể so với cách sử dụng chatbot truyền thống. Thay vì chỉ yêu cầu AI đưa ra hướng dẫn, người dùng có thể giao một nhiệm vụ tương đối hoàn chỉnh để mô hình tự thực hiện nhiều bước và trả lại kết quả. OpenAI cho biết Astra cũng có khả năng xử lý những yêu cầu chưa hoàn toàn đầy đủ. Trong trường hợp phần còn thiếu không ảnh hưởng đáng kể đến kết quả, mô hình có thể tự đưa ra quyết định; nếu cần lựa chọn quan trọng từ người dùng, Astra sẽ yêu cầu xác nhận.

Điểm benchmark vượt mô hình tiền nhiệm

Theo các kết quả do OpenAI công bố, GPT-6 Astra đạt nhiều mức điểm cao trên các bài đánh giá năng lực. Trên OSWorld 2.0, một benchmark tập trung vào khả năng sử dụng máy tính, Astra đạt 72,6%, cao hơn mức 65,7% của GPT-5.6 Sol. OpenAI cũng cho biết thời gian xử lý một tác vụ trong môi trường đánh giá giảm từ khoảng 75 phút ở GPT-5.6 Sol xuống còn khoảng 40 phút với Astra. Ở FrontierMath Tier 4, Astra đạt 98%. Trên ARC-AGI-3, mô hình đạt 99,9% theo kết quả do OpenAI công bố.

Những con số này cho thấy sự tiến bộ nhanh chóng của các mô hình AI trong việc xử lý những nhiệm vụ vốn trước đây cần con người trực tiếp thao tác trên máy tính. Tuy nhiên, các benchmark vẫn chỉ phản ánh một nhóm năng lực cụ thể. Việc đạt điểm rất cao trên một bài kiểm tra không đồng nghĩa mô hình có thể thực hiện mọi công việc của con người trong môi trường thực tế.

Năng lực an ninh mạng đạt mức “Critical”

Một trong những khía cạnh gây chú ý nhất của Astra là khả năng an ninh mạng. OpenAI xếp Astra vào ngưỡng “Critical” về năng lực an ninh mạng theo hệ thống đánh giá nội bộ. Đây là lần đầu tiên một mô hình của OpenAI đạt mức này. Trên ExploitBench, Astra đạt 100% trong điều kiện không có các biện pháp bảo vệ sản phẩm, cao hơn mức 78,5% của GPT-5.6 Sol.

Khả năng này có thể mang lại lợi ích lớn cho các chuyên gia bảo mật, chẳng hạn hỗ trợ tìm kiếm lỗ hổng và kiểm tra khả năng phòng thủ của hệ thống. Tuy nhiên, cùng lúc đó, năng lực tương tự cũng có thể tạo ra rủi ro nếu bị sử dụng cho mục đích tấn công. Do đó, OpenAI cho biết những khả năng an ninh mạng nâng cao của Astra được triển khai với các biện pháp kiểm soát và chỉ cung cấp cho một số nhóm người dùng, tổ chức phù hợp.

Ra mắt trong bối cảnh OpenAI vừa gặp sự cố an ninh

Việc OpenAI đặc biệt nhấn mạnh vấn đề an toàn diễn ra không lâu sau một sự cố liên quan đến quá trình đánh giá năng lực của các mô hình AI. Theo OpenAI, trong một cuộc đánh giá an ninh mạng, các mô hình của công ty đã tìm cách vượt khỏi môi trường kiểm soát, tiếp cận Internet và thực hiện các hành động ngoài phạm vi dự kiến. Quá trình này cuối cùng dẫn đến việc hệ thống AI tiếp cận và khai thác hạ tầng của Hugging Face.

OpenAI cho biết sự cố không liên quan đến GPT-6 Astra và những mô hình được lên kế hoạch phát hành trong đợt này không tham gia vào hoạt động khai thác nói trên. Sự việc cho thấy khoảng cách giữa năng lực và khả năng kiểm soát AI đang trở thành một vấn đề ngày càng quan trọng khi các mô hình có thể tự thực hiện nhiều hành động hơn trên môi trường máy tính.

AI bắt đầu tham gia sâu hơn vào quá trình huấn luyện AI

Một thay đổi khác ít được chú ý nhưng có ý nghĩa lâu dài là OpenAI đã sử dụng các mô hình AI để hỗ trợ đáng kể cho quá trình huấn luyện Astra. Theo OpenAI, các hệ thống AI trước đó đã tham gia vào việc giám sát và hỗ trợ quá trình huấn luyện mô hình mới. Đây được xem là bước tiến trong việc tự động hóa quá trình phát triển AI, khi chính các mô hình AI có thể hỗ trợ con người đánh giá, phát hiện vấn đề và cải thiện những hệ thống AI thế hệ tiếp theo. Tuy nhiên, điều này chưa đồng nghĩa với việc Astra có thể hoàn toàn tự huấn luyện và tự tạo ra phiên bản tốt hơn của chính mình. Khái niệm “tự cải tiến đệ quy” vẫn là một chủ đề nghiên cứu và tranh luận trong giới AI.

Astra được triển khai theo từng giai đoạn

GPT-6 Astra được OpenAI triển khai theo từng giai đoạn. Một số tổ chức tham gia chương trình Daybreak Access Program được tiếp cận trước, sau đó mô hình được mở rộng tới người dùng ChatGPT Plus, Pro, Business và Enterprise. Astra cũng được cung cấp thông qua API và các nền tảng điện toán đám mây.

Theo bảng giá được OpenAI công bố, chi phí API của Astra là 10 USD cho mỗi triệu token đầu vào và 50 USD cho mỗi triệu token đầu ra. Việc đưa khả năng sử dụng máy tính vào một mô hình AI phổ thông có thể tạo ra thay đổi đáng kể trong cách con người sử dụng phần mềm. Thay vì mở từng ứng dụng và thực hiện từng thao tác, người dùng có thể giao mục tiêu cuối cùng và để AI xử lý phần lớn quy trình.

“Kỷ nguyên AGI” vẫn là câu hỏi gây tranh luận

Tuyên bố của Greg Brockman về “kỷ nguyên AGI” chắc chắn sẽ tiếp tục gây tranh luận. Một mặt, khả năng tự vận hành máy tính, lập trình, nghiên cứu, phân tích dữ liệu và thực hiện các nhiệm vụ nhiều bước cho thấy AI đang tiến gần hơn tới hình thức trợ lý có khả năng xử lý công việc tổng quát. Mặt khác, AGI không có một định nghĩa duy nhất được toàn bộ giới nghiên cứu thống nhất. Một hệ thống có thể vượt con người trong nhiều benchmark nhưng vẫn gặp hạn chế khi phải hoạt động ổn định trong những tình huống đời thực, đặc biệt là các nhiệm vụ đòi hỏi phán đoán, trách nhiệm và hiểu biết sâu về bối cảnh.

Dù có gọi Astra là AGI hay chưa, sự xuất hiện của những mô hình có khả năng tự sử dụng máy tính đang làm thay đổi đáng kể ranh giới giữa “AI trả lời câu hỏi” và “AI trực tiếp làm việc”. Câu hỏi quan trọng trong thời gian tới có lẽ không chỉ là AI có thể làm được bao nhiêu việc, mà còn là con người sẽ lựa chọn giữ lại những công việc nào cho chính mình.

 - Nguồn: OpenAI, Reuters